ต่อเติมพื้นที่อาศัยเป็นคาเฟ่ ต้องรู้เรื่องกฎหมายอะไรบ้าง ?

ต่อเติมพื้นที่อาศัยเป็นคาเฟ่
ต้องรู้เรื่องกฎหมายอะไรบ้าง ?
ปรับปรุงอาคาร ที่จอดรถ เพื่อพาณิชย์
กฎหมายเบื้องต้นสำหรับคนทำคาเฟ่

ธุรกิจคาเฟ่ยังคงเป็นรูปแบบธุรกิจที่ผู้ประกอบการหลายต่อหลายคนให้ความสนใจที่จะก้าวเข้ามาเป็นส่วนหนึ่งของตลาด ด้วยความนิยมนี้จึงทำให้เราสามารถพบเห็นการเปิดร้านคาเฟ่ใหม่ได้เรื่อย ๆ ซึ่งก็มีทั้งร้านขนาดใหญ่ กลาง เล็กคละกันไป แม้ว่าธุรกิจรูปแบบนี้จะเปิดได้ไม่ยาก แต่ก็ต้องอย่าลืมว่าในการทำธุรกิจก็ยังต้องให้การคำนึงถึงข้อกฎหมายต่าง ๆ โดยเฉพาะในการเริ่มต้นเปิดร้าน ที่จะมีกฎหมายเกี่ยวกับการดัดแปลง ออกแบบอาคารเข้ามาเกี่ยวข้อง

ทั้งนี้ก็เพื่อให้พื้นที่นั้น ๆ มีความเหมาะสมต่อการใช้งาน มีความปลอดภัย รวมถึงมีเสถียรภาพในเชิงภาษีและการทำบัญชีในอนาคต แม้ว่าร้านกาแฟขนาดเล็กอาจไม่ถูกบังคับใช้กฎหมายบางข้อ แต่การรู้กฎหมายที่เกี่ยวข้องกับธุรกิจที่ทำ ก็จะช่วยเปิดมุมมอง หรือทำให้เราสามารถนำไปปรับใช้กับธุรกิจได้ในอนาคต เมื่อถึงคราวที่ต้องการขยับขยาย ว่าแต่เราควรรู้กฎหมายอะไรบ้าง ? มาดูกัน

• กฎหมายควบคุมอาคารเบื้องต้น

ก่อนอื่นเราต้องเข้าใจนิยามทางกฎหมายอาคารของ “ร้านกาแฟหรือคาเฟ่” ว่าร้านรูปแบบนี้เข้าข่ายทั้งการเป็น “อาคารพาณิชย์” และ “ภัตตาคาร” จึงต้องทำการพิจารณากฎหมายของทั้งสองส่วนไปพร้อม ๆ กัน โดย ทางกฎหมายได้มีการนิยามว่า

– อาคารพาณิชย์ คือ อาคารใด ๆ ที่ใช้เพื่อประโยชน์ในการพาณิชยกรรมได้ และเป็นอาคารที่ก่อสร้างห่างจากถนนไม่เกิน 20 เมตร

– ภัตตาคาร คือ อาคารหรือส่วนใดส่วนหนึ่งของอาคารที่ใช้เป็นที่ขายอาหารหรือเครื่องดื่ม มีพื้นที่สำหรับตั้งโต๊ะอาหารไว้บริการภายในหรือนอกอาคาร โดยไม่ได้กำหนดขนาดขั้นต่ำไว้

– ที่ว่าง คือ พื้นที่อันปราศจากหลังคา หรือสิ่งก่อสร้างปกคลุม อาจจะเป็นบ่อน้ำ สระว่ายน้ำ ที่พักขยะ หรือที่จอดรถ รวมถึงสิ่งก่อสร้างหรืออาคารที่สูงจากระดับพื้นดินไม่เกิน 1.20 เมตร และไม่มีหลังคาหรือสิ่งก่อสร้างปกคลุมเหนือระดับนั้น ซึ่งในกฎหมายบางข้อ อาจมีข้อห้ามในส่วนของสิ่งก่อสร้างที่เป็นอุปสรรคต่อการสัญจรด้วย

ซึ่งทั้งนี้การตีความก็อาจแตกต่างกันไปในแต่ละท้องถิ่น เพื่อความชัดเจนและปฏิบัติได้อย่างถูกต้อง เจ้าของร้านจึงควรปรึกษากับเจ้าหน้าที่ท้องถิ่น รวมถึงขอคำแนะนำจากผู้ออกแบบก่อนวางแผนโครงการเสมอ

• การเปลี่ยนอาคารเดิมเป็นคาเฟ่

หากเราต้องการเปลี่ยนอาคารเดิมให้เป็นคาเฟ่ เราต้องรู้ว่าอาคารเดิมได้ขออนุญาตไว้เป็นอาคารประเภทใด เพราะหากขออนุญาตไว้เป็นอาคารเพื่อการพักอาศัย การเปลี่ยนมาทำเป็นร้านกาแฟ ที่ถือเป็นการใช้สอยเพื่อการพาณิชย์ ก็จำเป็นที่จะต้องทำหนังสือขออนุญาตเปลี่ยนการใช้อาคาร (แบบ ข.๓) ต่อเจ้าหน้าที่ท้องถิ่นให้ถูกต้อง
เนื่องจากตามกฎหมายอาคารพาณิชย์ได้กำหนดความสามารถของโครงสร้างในการรับน้ำหนักจร (Live Load) ที่มากกว่าอาคารที่พักอาศัย เราจึงจำเป็นต้องตรวจสอบว่าอาคารดังกล่าวมีความสามารถที่จะรับน้ำหนักจรได้ในระดับเดียวอาคารพาณิชย์หรือไม่ เพราะการใช้อาคารผิดจุดประสงค์ อาจก่อให้เกิดอันตรายต่อผู้ใช้อาคารได้ในอนาคต

• กฎหมายที่จอดรถ

กฎหมายไม่ได้กำหนดให้ภัตตาคารที่มีพื้นที่นั่งน้อยกว่า 150 ตารางเมตร และอาคารพาณิชย์ที่มีพื้นที่น้อยกว่า 300 ตารางเมตร ต้องมีที่จอดรถ ฉะนั้นหากคาเฟ่ของเรามีขนาดที่เล็กกว่าข้อกำหนดดังกล่าว ก็ไม่จำเป็นต้องมีที่จอดรถตามกฎหมายก็ได้ แต่ทั้งนี้ทั้งนั้นการจัดเตรียมที่จอดรถไว้ให้เพียงพอต่อความต้องการของลูกค้าที่เข้ามาใช้บริการก็ย่อมเป็นผลดีต้อร้าน และลดโอกาสที่จะเกิดผลกระทบต่อชุมชนรอบ ๆ ร้านด้วย ซึ่งหากลองคำนวณจากอัตราส่วนที่กฎหมายกำหนดแล้ว อาจประมาณได้ว่าเจ้าของร้านควรจัดให้มีที่จอดรถอย่างน้อย 1 คัน ต่อที่นั่ง 15 ตารางเมตร

• กฎหมายบ้านแถว ห้องแถว ตึกแถว

หากเราดัดแปลงบ้านแถว ห้องแถว หรือตึกแถวเป็นคาเฟ่ นอกจากจะต้องดูกฎหมายสำหรับภัตตาคารและอาคารพาณิชย์แล้ว ก็อย่าลืมคำนึงถึงกฎหมายสำหรับบ้านแถว ห้องแถว หรือตึกแถวด้วย เพราะการดัดแปลงหรือต่อเติมที่ขัดต่อข้อกฎหมาย อาจมีผลต่อความปลอดภัยและการใช้งานในอนาคตได้เช่นกัน

ตัวอย่างข้อบังคับ เช่น ห้องแถวหรือตึกแถวจะสร้างต่อเนื่องกันเกิน 10 คูหา หรือมีความยาวไม่เกิน 40 เมตรไม่ได้ ดังนั้นห้องริมสุดของตึกแถวที่ยาวถึง 40 เมตร จะต่อเติมต่อเนื่องออกไปอีกไม่ได้, ในส่วนของผนังตึกแถวหรือบ้านแถวต้องทำด้วย “วัสดุถาวรที่ทนไฟ” เช่น ผนังก่ออิฐหนา อย่างน้อย 8 ซม. เป็นต้น

กฎหมายเป็นเรื่องที่อยู่ในชีวิตประจำวันของเราทุก ๆ คน ไม่เว้นแม้แต่การทำธุรกิจ ไม่ว่าจะเล็กหรือใหญ่ ไม่ว่าจะร้านอาหาร หรือคาเฟ่ ดังนั้นผู้ประกอบการจึงไม่ควรมองข้ามที่จะเรียนรู้เรื่องกฎหมายเกี่ยวกับธุรกิจของตน เพื่อสั่งสมเป็นองค์ความรู้ให้ตนเองทั้งรู้ทัน และรู้แจ้งในสิ่งที่กำลังทำให้ได้มากที่สุด

ส่วนหนึ่งจากหนังสือ HOUSE BECOMES CAFE เปลี่ยนบ้านเก่าเป็นคาเฟ่ ซึ่งภายในเล่มยังมีไอเดียและเทคนิคการเปลี่ยนบ้านเก่าเป็นคาเฟ่อีกมากมายอัดแน่นอยู่ในเล่ม หากใครสนใจอยากดูไอเดียอื่น ๆ เพิ่มเติมสามารถสั่งซื้อได้ที่ https://www.naiin.com/product/detail/526784

#AmarinAcademy #ร้านอาหาร #Cafe